Autonome netwerkniveaus L0 tot L5: wat Level 4 betekent
TM Forum definieert zes Autonomous Network Levels, van L0 (handmatig beheer) tot L5 (een volledig autonoom netwerk), en Level 4 is de mijlpaal die TM Forum voor de belangrijkste operationele domeinen heeft vastgelegd. Een niveau geldt nooit voor een heel netwerk: het wordt per scenario en per taak beoordeeld, met de IAADE-cyclus en de IG1252-methodologie, en kan daarna onafhankelijk worden gevalideerd via ANLAV.
Wat de zes niveaus inhouden
TM Forum deelt de AN Levels in van Level 0 tot Level 5, van handmatig beheer tot volledig autonome netwerken. Het verschil tussen twee niveaus komt neer op één vraag: welke taken voeren mensen nog uit, welke zijn overgedragen aan systemen, en over hoeveel domeinen.
| Niveau | Naam bij TM Forum | In de praktijk |
|---|---|---|
| L0 | Manual operation and maintenance | Het systeem helpt bij monitoring; alle dynamische taken gebeuren door mensen. |
| L1 | Assisted operation and maintenance | Het systeem voert enkele repetitieve, vooraf ingestelde deeltaken uit. Mensen sturen nog alles aan. |
| L2 | Partial autonomous network | Voor bepaalde eenheden bestaan gesloten lussen, vaak op basis van AI-modellen, in een bekende omgeving. |
| L3 | Conditional autonomous network | Het systeem ziet veranderingen in realtime en past zich binnen een domein zelf aan, gestuurd door intentie. |
| L4 | High autonomous network | Het systeem analyseert en beslist zelfstandig over domeinen heen, met voorspellende lussen gestuurd door servicekwaliteit en klantervaring. |
| L5 | Full autonomous network | Gesloten-lusautomatisering over alle diensten, domeinen en de hele levenscyclus. Het doel op lange termijn. |
De namen van de niveaus komen uit de Autonomous Networks-whitepaper van TM Forum. De rechterkolom is onze eigen samenvatting.
Waarom het niveau per scenario wordt beoordeeld (HVS)
Geen enkele operator beheert een netwerk met één enkel autonomieniveau. Storingsbeheer in het radiotoegangsnetwerk kan bijna zelfherstellend zijn, terwijl wijzigingsbeheer in de core nog op tickets en handmatige goedkeuringen draait. Eén "netwerkniveau" zou beide verbergen.
TM Forum beoordeelt de niveaus daarom per High Value Scenario, of HVS: een afgebakende operationele use case, zoals RAN-storingsbeheer (GB1523A) of optimalisatie van de RAN-energie-efficiëntie (GB1526A). Volgens TM Forum gebeuren evaluaties per scenario met gestandaardiseerde tools, gepubliceerd als vragenlijsten.
Elk scenario valt uiteen in subscenario's, en elk subscenario in taken. Het resultaat is een profiel: een niveau per scenario, met wat het tegenhoudt. Dat heeft twee praktische gevolgen:
- Een Level 4-claim hoort altijd bij een benoemd scenario. "Wij zitten op Level 4" zegt weinig zonder die context.
- Vooruitgang wordt per scenario gepland. Operators beginnen meestal waar automatisering al bestaat en de businesscase duidelijk is.
De scenario's die vandaag in ANN beschikbaar zijn, staan op de scenariopagina. Andere scenario's uit de catalogus staan daar als binnenkort beschikbaar.
De IAADE-cyclus achter elk niveau
Elke taak in een scenario wordt bekeken via vijf cognitieve stappen, samen IAADE genoemd:
- Intent (intentie): begrijpen wat de business wil, uitgedrukt als doelen in plaats van opdrachten.
- Awareness (bewustzijn): de actuele toestand van netwerk en diensten kennen.
- Analysis (analyse): oorzaken, trends en wat er waarschijnlijk gaat gebeuren begrijpen.
- Decision (beslissing): de te nemen actie kiezen.
- Execution (uitvoering): de actie uitvoeren.
De niveaus beschrijven hoe deze stappen van mensen naar systemen verschuiven. De whitepaper van TM Forum vat dat samen in een eenvoudige matrix, waarin P staat voor personeel en S voor systemen:
| Stap | L0 | L1 | L2 | L3 | L4 | L5 |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Execution | P | P/S | S | S | S | S |
| Awareness | P | P | P/S | S | S | S |
| Analysis | P | P | P | P/S | S | S |
| Decision | P | P | P | P/S | S | S |
| Intent | P | P | P | P | P/S | S |
Lees de tabel van onder naar boven. Automatisering begint bij de uitvoering, bereikt dan het bewustzijn, en daarna analyse en beslissing. Intentie wordt als laatste met systemen gedeeld en pas op L5 volledig overgedragen.
Wat Level 4 verandert in de operaties
Op Level 4 worden analyse en beslissing voor het betrokken scenario door systemen uitgevoerd. Teams keuren niet langer elke correctieve actie goed. Ze bepalen de intentie, leggen de grenzen vast en bewaken het resultaat.
Drie veranderingen vallen in de dagelijkse praktijk op:
- Van reageren naar anticiperen. Gesloten lussen handelen op voorspellingen, niet alleen op alarmen die al zijn afgegaan.
- Van één domein naar meerdere. Level 4 werkt in een omgeving met meerdere domeinen: een beslissing in het radionetwerk kan rekening houden met transport of core.
- Van netwerkcijfers naar ervaring. De lussen worden gestuurd door servicekwaliteit en klantervaring, in lijn met de TM Forum-visie van zero wait, zero touch, zero trouble.
Level 4 maakt de rol van mensen ook veeleisender, niet lichter. Teams moeten een intentie helder kunnen formuleren, kunnen vertrouwen op de data van het systeem en met bewijsstukken kunnen aantonen hoe beslissingen worden genomen, met name tijdens een ANLAV-validatie. Daarom tellen bewijsstukken even zwaar als technologie.
Hoe een niveau wordt gemeten (ANLET, IG1252) en gevalideerd (ANLAV)
Drie referenties van TM Forum werken samen.
IG1252, de evaluatiemethodologie
IG1252 is het TM Forum-document dat bepaalt hoe autonome netwerkniveaus worden geëvalueerd. In onze eigen woorden: elke taak van een scenario krijgt een score op de schaal L0 tot L5 volgens de IAADE-stappen, en de taakresultaten worden samengevoegd tot een score voor het scenario. IG1252 is voorbehouden aan leden van TM Forum, dus we nemen het hier niet over. Onze IG1252-pagina legt de logica verder uit.
ANLET, de evaluatievragenlijsten
De Autonomous Network Levels Evaluation Tool (ANLET) zet de methodologie om in vragenlijsten per scenario. Zo wordt een niveau op een consistente en herhaalbare manier vastgesteld. Zie onze ANLET-pagina.
ANLAV, de onafhankelijke validatie
ANLAV (AN Level Assessment and Validation) is de dienst die TM Forum in juni 2025 op DTW Ignite lanceerde. Operators leggen hun ANLET-evaluatiegegevens voor aan het TM Forum, dat ze valideert na een beoordeling door een panel. TM Forum accepteert deze evaluaties alleen van evaluatoren die via het AN Levels-traject zijn opgeleid.
De plaats van ANN
ANN dekt het voorbereidende werk vóór de validatie. ANN structureert de vragenlijst per subscenario en IAADE-stap, doet AI-suggesties die pas meetellen nadat een persoon ze bevestigt, registreert getypeerde bewijsstukken (declaratief of technisch), bouwt een roadmap op basis van de gaps en exporteert een bewijsdossier. De validatie zelf blijft bij het TM Forum (ANLAV). Onze pagina over ANLAV-voorbereiding beschrijft wat het TM Forum verwacht van een ingediend dossier.
Waar operators vandaag staan
Level 4 is van doel naar eerste resultaten gegaan.
- Eerste gevalideerde Level 4. Op 19 juni 2025 maakten Ericsson en TDC NET bekend dat Predictive Cell Energy Management van Ericsson, in productie op het netwerk van TDC NET in Denemarken, door TM Forum onder ANLAV op Level 4 was beoordeeld, voor het scenario RAN Energy Efficiency Optimization. Een primeur voor de sector.
- Een mijlpaal voor de sector. Nik Willetts, CEO van TM Forum, herinnerde eraan dat het Forum de mijlpaal had vastgelegd om in 2025 Level 4 te halen in de belangrijkste domeinen.
- Voor de meesten nog vroeg. Op DTW Ignite 2025 stelde Rahul Kumar (IBM Consulting) dat slechts 6 procent van de operators zegt over autonome netwerken op Level 4 te beschikken.
Die eerste resultaten wijzen in dezelfde richting: Level 4 bereikt u scenario per scenario, vanaf een gemeten startpunt. TM Forum noemt die progressie de AN Journey: een traject dat eigen is aan elke operator en vertrekt vanuit een actuele nulmeting.
Een goede eerste stap is het scenario kiezen waar uw automatisering het verst staat, bijvoorbeeld optimalisatie van de RAN-energie-efficiëntie of RAN-storingsbeheer, en meten waar elke taak echt staat. De woordenlijst en de FAQ behandelen de overige termen en vragen.